Hiện tượng Santorum

Sổ tay bầu cử

Vũ Quí Hạo Nhiên/Người Việt

LTS: Mục “Sổ Tay Bầu Cử” về những đề tài liên quan tới bầu cử ở Mỹ, sẽ xuất hiện trên báo mỗi Thứ Sáu bắt đầu từ hôm nay.

* Một đêm, Santorum gây quỹ được $1 triệu. Chỉ trong một đêm sau khi đạt kết quả khít khao với Mitt Romney, cựu Thượng Nghị Sĩ Rick Santorum gây quỹ được $1 triệu.

 Từ hạng gần chót, đùng một cái Santorum trở thành chính khách hàng đầu vì tới sát nút cựu Thống Ðốc Romney. Trong tuần trước cuộc caucus ở Iowa, Santorum gây quỹ trên mạng được nhiều hơn cả 6 tháng trước đó.

* Thất bại ê chề ở Iowa, Thống Ðốc Rick Perry tiểu bang Texas đang nhắm tới South Carolina, một tiểu bang bảo thủ sẽ bầu sơ bộ ngày 21 tháng 1. Tuần tới này là bầu cử sơ bộ ở New Hampshire và Perry dường như bỏ cuộc ở đó, hướng tới South Carolina là nơi ông hy vọng sẽ “bấm nút reset” cho cuộc tranh cử, theo lời người trưởng ban vận động của ông tại đó.

* Thăm dò “entrance poll” ở Iowa. Khi cử tri tới địa điểm họp chi bộ đảng Cộng Hòa tại Iowa, bên ngoài có sẵn một toán nhân viên của hãng thăm dò, đứng hỏi ý kiến họ về cuộc bầu cử này. Một cuộc thăm dò cử tri lúc họ từ phòng họp hay phòng phiếu đi ra, được gọi là “exit poll”. Các cơ quan truyền thông thường dùng thăm dò này để tiên đoán kết quả một cuộc bầu cử trước khi có kết quả chính thức.

Ðối với caucus ở Iowa, CNN còn làm một cuộc thăm dò đối với người đang tới cuộc họp. Một cuộc thăm dò khi người ta tới phòng họp hay phòng phiếu, thì gọi là “entrance poll”.

Cuộc thăm dò khá chi tiết này cho thấy suy nghĩ của cử tri Iowa về các ứng cử viên. Một vài chi tiết đáng để ý:

– Về tuổi, cử tri trẻ thích Ron Paul, rồi lớn hơn thì thích Santorum, rồi già thì thích Romney. Cử tri 17-29 tuổi thích Ron Paul nhất (48%), Santorum nhì (23%). Cử tri trung niên thì nhóm 30-44 tuổi thích Santorum nhất (30%), Paul nhì (26%), Romney ba (20%); còn nhóm 45-64 tuổi thích Santorum nhất (26%), Romney nhì (25%). Tới lúc quá tuổi hưu, 65 trở lên, thì thích Romney nhất (33%), Santorum nhì (20%).

– Cử tri mới, trước đây chưa dự caucus của đảng Cộng Hòa, ngả về phía Paul (33%) và Santorum (23%). Cử tri đã từng dự caucus Cộng Hòa trước đây rồi, thích Romney (29%) và Santorum (25%). Romney từng ra tranh cử năm 2008 rồi.

– Caucus ở Iowa cho phép cử tri độc lập được tham gia nếu chịu ghi danh đảng Cộng Hòa tại địa điểm caucus. Cử tri độc lập dồn phiếu cho Paul tới 43%. Cử tri Cộng Hòa thích Santorum (29%) và Romney (27%); Paul và Newt Gingrich được 14%.

– Có 83% cử tri Cộng Hòa tự nhận là bảo thủ, và những người này thích Santorum nhất (28%). Những người tự nhận trung dung hay tự do, thích Ron Paul nhất (40%). Romney về nhì trong cả hai nhóm. Nhưng hai cái nhì cộng lại thì lại bằng một cái nhất.