MANILA, Philippines (NV) – Ông Ferdinand Marcos Jr., tổng thống Philippines, triệu tập đại sứ Trung Quốc hôm Thứ Ba, 14 Tháng Hai, bày tỏ “mối quan tâm nghiêm trọng” về các hành động của Trung Quốc ở Biển Đông và kêu gọi các tàu Hải Cảnh của Bắc Kinh ngừng “các hoạt động gây hấn,” theo Reuters.
Theo báo cáo của lực lượng Tuần Duyên Philippines được công bố hôm Thứ Hai, sự việc bắt đầu khi tàu Trung Quốc số hiệu 5205 ngăn cản không cho tàu BRP Malapascua tiếp cận bãi cạn để vận chuyển lương thực và nhu yếu phẩm cho quân đội Philippines đóng quân tại đó.
Với “các thao tác nguy hiểm,” tàu Trung Quốc áp sát tàu Malapascua ở khoảng cách 137 mét, sau đó chiếu tia laser màu xanh lá cây khiến các thủy thủ Philippines bị “mù tạm thời.”
Tổng Thống Marcos bày tỏ lo ngại “về tần suất và cường độ ngày càng tăng của các hành động của Trung Quốc đối với Tuần Duyên Philippines và ngư dân Philippines,” bao gồm cả việc sử dụng “tia laser cấp quân sự” đối với một trong các tàu chiến của Manila.
Sự việc này xảy ra sau chuyến thăm chính thức của ông Marcos tới Trung Quốc vào tháng trước, xảy ra trong bối cảnh căng thẳng ngoại giao kéo dài giữa Philippines và Trung Quốc về các yêu sách lãnh hải của Trung Quốc ở Biển Đông, vốn bị tòa án quốc tế The Hague vô hiệu hóa vào năm 2016.
Đáp lại, ông Hoàng Khê Liên (Huang Xilian), đại sứ Trung Quốc tại Manila, cho biết ông đã thảo luận với Tổng Thống Marcos về cách thực hiện sự đồng thuận mà hai nước đạt được về việc đối phó những sự khác biệt trên biển trong chuyến thăm Bắc Kinh của nhà lãnh đạo Philippines.
Cùng lúc Bộ Ngoại Giao Philippines hôm Thứ Ba cũng gửi đơn phản đối đến Tòa Đại Sứ Trung Quốc tại Manila. Đơn phản đối nêu rõ hành động của tuần duyên Trung Quốc tạo nên “mối đe dọa đối với chủ quyền và an ninh Philippines với tư cách một quốc gia.”
Phía Trung Quốc tuyên bố sự việc xảy ra vào ngày 6 Tháng Hai ở gần bãi cạn Second Thomas Shoal là “sự xâm nhập trái phép” của Tuần Duyên Philippines. Bắc Kinh lập luận rằng họ chỉ “bảo vệ chủ quyền và trật tự hàng hải” dựa trên luật pháp trong nước và quốc tế bằng những hành động chuyên nghiệp và có cân nhắc.
Bộ Ngoại Giao Mỹ thể hiện sự ủng hộ đối với Manila, với việc mô tả hành động của Trung Quốc có tính “khiêu khích và không an toàn.”
Theo tuyên bố của ông Ned Price, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Mỹ, Washington sẽ sát cánh cùng Philippines trong việc duy trì trật tự hàng hải quốc tế dựa theo luật, đồng thời cảnh báo tấn công vũ trang vào Philippines tức là đang khiêu khích đến hiệp ước phòng thủ chung giữa hai nước.
Bãi Second Thomas Shoal là một phần của quần đảo Spratly Islands đang tranh chấp, với các bên tuyên bố chủ quyền gồm Trung Quốc, Đài Loan, Philippines và Việt Nam.
Năm 1999, Hải Quân Philippines cố ý đánh đắm một tàu đổ bộ không còn sử dụng tên BRP Sierra Madre, trên bãi cạn Second Thomas Shoal, thuộc quần đảo Trường Sa, vốn đang tranh chấp chủ quyền giữa Trung Quốc, Đài Loan, Philippines và Việt Nam.
Kể từ đó lực lượng của Manila hiện diện tại đây để thực hiện các tuyên bố chủ quyền trong khu vực. Tàu Hải Cảnh Trung Quốc thường xuyên ngăn chặn các hoạt động tiếp tế từ phía Philippines. (MPL) [qd]